Sahara (ar.al-Sahra) najveća pustinja na svetu, prostire se na više od osam miliona kilometara kvadratnih, izmedju mediteranske severne Afrike, crne Afrike, Atlantika i Crvenog mora. Na severu, granicu pustinje obeležava saharski Atlas, koji se prostire do mora u Libiji i Egiptu. Na jugu, granica je sahelijski obod, gdje se pojavljuje kramkram, trava koja traži relativno redovne kiše.
Prirodno okruženje. S obe strane severnog povratnika, Sahara se prostire na 10 drzava: Maroko, Alzir, Tunis, Libija, Egipat, Sudan, Čad, Niger, Mali, Maurutanija. To je zonska pustinja, vezana za visoke suptropske pritiske, uzročnike male količine padavina. Maksimalne temparature mogu dostići 50 pa i 55 celziusovih stepeni, a dnevna toplotna amplituda je često viša od godišnje amplitude. Izuzev dva masiva, Hogara i Tibestija (čija je nadmorska visina premašuje 3 000 m), zemljište je najčešće ravno, kamenito ili peskovito. Vodeni tokovi su nestalni, a oticanje može biti i podzemno. Kroz pustinju protiče jedino reka Nil.
Stanovništvo i resursi. U Sahari
živi oko milion i po ljudi. Nomadski
način života,
kojim je živela polovina stnovništva,
postepeno nestaje sa uspostavljanjem
administrativnih okvira i širenjem ekonomskog uticaja u toj oblasti.
U oazama se
gaje neke kulture; pored značajnog prinosa urmi,
oaze daju žitarice i
povrće. Značajni su rudni resursi:
nafta i prirodni gas u Alziru i Libiji, fosfati
u zapadnoj Sahari, uran u Nigeru,
željezo u Mauritaniji. Rude predstavljaju jedini
faktor privredne integracije saharskih zona.
Istorija. Obilje fosila i neolitskog orudja svedoci o eri bogatog života. U antičko doba zbog obilatih suša konj je zamjenjen jednogrbom kamilom počev od II veka pre nove ere. Arapi su počeli da naseljavaju Saharu u VII veku, ukorenuvši tu islam. Krajem XIX veka naveći deo Sahare je osvojila Francuska ,koja je zauzela Timbuktu 1894. godine. Španija je počela 1884. godine da uspostavlja svoju koloniju, Zapadnu Saharu, a Italija je zauzela Kirenaiku i Tripolitaniju 1911-1912 .godine. Do dekolonizacije je doslo izmedju 1951. i 1976.godine.
Da li se Sahara kreće? Neki naučnici smatraju kako se južna ivica Sahare, poznata pod nazivom Sahel, pomera za 15 km godisnje. Strašne vesti o suši, gladi i smrti u Etiopiji, Somaliji i Sudanu šokirale su svet. Da li se Sahara zaista kreće prema jugu ili su neuspjele žetve posledica politike i lošeg upravljanja zemljom? Globalno zagrevanje, prouzrokovano povećanjem ugljen-dioksid u atmosferi često se navodi kao uzrok gladi Sahelu, ali za to postoji malo dokaza. S druge strane, ima mnogo dokaza da se klima menjala u drugom ciklusu tokom poslednja dva miliona godina. Slikarije iz kamenog doba prikazuju antilope, slonove i lavove u Tasilin Adzeru u Alzirskom delu Sahare. A rimski gradovi širom severne Afrike, poput Leptis Magne u Libiji, nekad su bile glavne žitnice Rimskog carstva iz kojih su se izvozile u Rim, a da pri tom nije bilo potrebe za navodnjavanjem. Nekadašnja polja danas su prašnjave pustinje.
 |
 |
 |
 |
 |
 |